Opasna i skuplja ruta, Rusija pronašla novi put za izvoz nafte

Ruski izvoz nafte Sjevernim morskim putem ove je godine već premašio rezultate iz 2025. za gotovo 50 posto, s oko 20 miliona barela otpremljenih u Aziju od početka plovidbene sezone u julu do sredine oktobra, rekli su za Reuters trgovci, a potvrdili i podaci.

Sjeverni morski put proteže se uz sjevernu obalu Evrope i Azije, kroz Arktički okean, preko Barentsovog, Karskog, Laptevskog, Istočnosibirskog, Čukotskog i Beringovog mora.

Od Karskih vrata do Beringovog prolaza, ovaj 5.600 kilometara dug prometni koridor povezuje morske luke na sjeveru Rusije s plovnim rijekama u Sibiru u jedinstven transportni sistem i otvara mogućnost isporuke robe na azijska tržišta.

Zbog ledenih uslova, ova se ruta inače smatra opasnijom i skupljom, ali je ove godine, usljed poremećaja u pomorskom prometu kroz Suecki kanal, Hormuški moreuz i područje Crnog mora, postala znatno privlačnija, rekli su za Reuters neimenovani trgovci.

Ratovi u Iranu i Ukrajini te napadi na brodove podigli su cijene najma tankera na najviši nivo otkako se vode evidencije, dok su američki bareli postali preskupi za azijske rafinerije, koje sada traže alternativne dobavljače, podsjeća Reuters.

U takvim okolnostima, tankerima je čak i Sjeverni morski put, uprkos neophodnoj pomoći ledolomaca, jeftiniji od uobičajene rute prema Aziji preko Crvenog mora, rekli su trgovci. Za Rusiju je, s druge strane, Sjeverni morski put, kojim upravlja državna energetska kompanija Rosatom, sigurna alternativa evropskim vodama, gdje je ove godine zaplijenjen veliki broj ruskih tankera.

Prema preliminarnim procjenama trgovaca, Rusija će do kraja ovogodišnje plovidbene sezone arktičkom rutom, pored već otpremljenih 20 miliona barela, azijskim kupcima isporučiti još pet do 10 miliona barela nafte. Tokom cijele prethodne plovidbene sezone Rusija je Sjevernim morskim putem isporučila 13 miliona barela nafte.

Gazprom Neft će ove godine povećati isporuke nafte Sjevernim morskim putem za oko 35 posto, rekao je izvršni direktor kompanije Aleksandar Djukov novinarima u petak u Moskvi. Rosneft je, s druge strane, u septembru pokrenuo veliki projekat na sjeveru Rusije, Vostok Oil, čija je nafta također krenula na put kroz Arktik, navodi Reuters.

Rusija Sjevernim morskim putem u Aziju isporučuje i značajne količine ukapljenog prirodnog gasa (LNG) i druge robe, a očekuje se i snažan rast isporuka LNG-a ove godine.

Najveći ruski proizvođač ukapljenog prirodnog gasa, Novatek, proširuje flotu za arktičke projekte. Kompanija je kupila najmanje dva LNG tankera klase Arc4, koji mogu ploviti zaleđenim morima bez pomoći ledolomca, izvijestio je Reuters prošle sedmice, pozivajući se na podatke o registracijama i pomorskom prometu.

Početkom augusta Rosatom je objavio da kineska kontejnerska kompanija Sea Legend Shipping namjerava na ovom pomorskom koridoru pokrenuti prvu redovnu kontejnersku liniju s odredištem u Evropi.

Južnokorejski kontejnerski brod PanStar Acro početkom oktobra završio je povratno putovanje Sjevernim morskim putem do Evrope, nakon što je u augustu isplovio iz jugoistočnog lučkog grada Busana. Time je okončana desetogodišnja pauza u plovidbi južnokorejskih brodova ovom rutom.

Do kraja 2030. godine godišnji obim tereta koji se prevozi Sjevernim morskim putem trebao bi biti udvostručen i dostići 70 miliona tona, rekao je u septembru na ekonomskom forumu u Vladivostoku predsjednik Vladimir Putin, prenosi Hina.