Da li će Island nastaviti pregovore sa EU? Referendum u subotu

Tijesna većina Islanđana podržava ponovno pokretanje pristupnih pregovora sa Evropskom unijom, pokazali su rezultati najnovije ankete uoči referenduma o tom pitanju. Referendum zakazan za 29. avgust ne tiče se samog članstva, već će nakon eventualnog sporazuma sa EU biti potrebno raspisati još jedan referendum o ulasku Islanda u blok, na osnovu uslova dogovorenih u pristupnim pregovorima.

Rezultati ankete koju je agencija Maskina provela među 1019 ljudi u periodu od 21. do 25. avgusta pokazali su da 51,3 posto ispitanika podržava nastavak pregovora sa Briselom o ulasku u blok, dok se 48,7 posto njih tome protivi, objavile su islandske dnevne novine Visir.

Za sve kriv Janez JanšaSlovenija blokirala izjavu EU protiv izraelskog plana naseljavanja Zapadne obale?

Razlika između dvije strane smanjila se u poređenju sa anketom provedenom 13. avgusta, kada je 52,2 posto ispitanika reklo da podržava ponovno pokretanje pristupnih pregovora, dok mu se protivilo 47,8 posto.

Reykjavik je suspendovao pristupne pregovore sa EU 2013., četiri godine nakon što su počeli, ali porast životnih troškova i rat u Ukrajini neki su od faktora koji su proteklih godina ponovno podstakli interes Islanda za članstvom u bloku od 27 država.

Niz prijetnji predsjednika Sjedinjenih Američkih Država Donalda Trumpa da će anektirati Grenland, ostrvo između Islanda i SAD-a, takođe je doprinio rastu podrške za članstvo u EU. Island je već dio jedinstvenog evropskog tržišta, šengenskog prostora i Evropskog udruženja slobodne trgovine (EFTA), zajedno sa Norveškom i Lihtenštajnom, ali nema formalnog uticaja na razvoj Evropske unije.

Članstvo u bloku Islandu bi omogućilo direktno učešće u donošenju odluka u institucijama poput Evropske komisije, Vijeća EU i Evropskog parlamenta. Takođe, Island bi time ušao u carinsku uniju EU i dobio mogućnost uvođenja eura kao valute.

U slučaju da na subotnjem referendumu prevagnu glasovi "da", islandsko ministarstvo vanjskih poslova procjenjuje da bi pristupni pregovori mogli početi krajem 2026. te biti završeni u roku od 18 do 24 mjeseca.