Naučnici otkrili dvije misteriozne ljudske loze čiji tragovi i danas postoje u našem DNK

Nova naučna studija otkrila je tragove dvije do sada nepoznate, izumrle ljudske populacije čiji se genetski materijal i danas nalazi u genomu savremenih ljudi. Jedna od tih takozvanih „duhovnih loza“ ostavila je DNK u svim današnjim ljudima, dok druga potiče iz superarhaične populacije stare gotovo dva miliona godina.

Istraživanje, koje je objavljeno u časopisu Science, predvodili su naučnici sa Univerziteta Kalifornija u Berkeleyju. Oni ističu da su tragovi ovih davno nestalih populacija sačuvani u našem genomu uprkos tome što su živjeli prije stotina hiljada, pa čak i više od milion godina.

Već decenijama je poznato da su se Homo sapiensi križali s neandertalcima i denisovcima. Ljudi koji nisu porijeklom iz podsaharske Afrike danas u prosjeku nose između jedan i 2,4 posto neandertalskog DNK, dok stanovnici Azije i Oceanije imaju između 0,1 i šest posto denisovanskog genetskog naslijeđa.

Naučnici su, međutim, dugo pretpostavljali da su se moderni ljudi ukrštali i s drugim, do danas neidentifikovanim ljudskim grupama. Problem je bio nedostatak sačuvane drevne DNK, posebno iz Afrike i tropskih područja, gdje se genetski materijal mnogo teže očuva.

Zbog toga je istraživački tim razvio novu metodu kojom je analizirao više od 500 kompletnih genoma savremenih ljudi iz različitih dijelova svijeta. Umjesto oslanjanja na fosile, naučnici su rekonstruisali porodična stabla pojedinih dijelova genoma i tražili genetske sekvence koje se znatno razlikuju od ostatka ljudskog naslijeđa.

Nova metoda uspješno je prepoznala već poznate tragove neandertalaca i denisovanaca, ali je istovremeno otkrila i dosad nepoznate epizode ukrštanja s drugim izumrlim ljudskim populacijama.

Prva novootkrivena „duhovna loza“ ostavila je genetski trag u svim savremenim ljudima. Naučnici procjenjuju da je do ukrštanja došlo u Africi prije više od 50.000 godina, prije nego što su se moderni ljudi proširili iz Afrike u ostatak svijeta.

Genetski doprinos te populacije čini između 0,5 i jedan posto ljudskog genoma, što je približno količini neandertalskog DNK kod mnogih današnjih ljudi. Procjenjuje se da se ova populacija odvojila od predaka modernih ljudi prije oko 800.000 godina, otprilike u isto vrijeme kada su se odvojili i neandertalci i denisovci.

Jedan od mogućih kandidata za ovu misterioznu populaciju mogao bi biti Homo heidelbergensis, vrsta koja je živjela u Africi i Evropi između približno 700.000 i 200.000 godina prije sadašnjosti.

Drugo otkriće odnosi se na stanovnike Oceanije. Kod njih su pronađeni tragovi superarhaične ljudske populacije koja se odvojila od ljudske evolucijske linije prije oko 1,8 miliona godina, mnogo prije zajedničkog pretka modernih ljudi, neandertalaca i denisovanaca.

Naučnici smatraju da je taj genetski materijal vjerovatno prvo prešao u denisovce, a zatim preko njih i u moderne ljude. Kao mogući izvor spominje se Homo erectus, najdugovječnija poznata ljudska vrsta, iako je njegov genetski materijal do sada analiziran u vrlo ograničenoj mjeri.

Istraživanje je pokazalo da su dijelovi DNK ovih novootkrivenih populacija posebno zastupljeni u regijama genoma povezanim s imunološkim sistemom i metabolizmom. Naučnici smatraju da je upravo preuzimanje korisnih gena od drugih ljudskih vrsta pomoglo modernim ljudima da se prilagode novim bolestima i izvorima hrane.

Autori studije zaključuju da ljudska evolucija nije bila jednostavno grananje jedne vrste, već složena mreža razdvajanja, migracija i ponovnih miješanja različitih ljudskih populacija. Ističu i da bi nova metoda mogla pomoći u otkrivanju još nepoznatih ljudskih loza, posebno u Africi i južnoj Aziji, gdje je drevna DNK izuzetno rijetko očuvana.