Procurio uznemirujući dokument, Orban je u svojim planovima išao dalje nego što se mislilo

Mađarska obavještajna mreža godinama je djelovala iz stalnog predstavništva te zemlje pri Evropskoj uniji u Briselu, a njene aktivnosti značajno su intenzivirane tokom 2015. godine, navodi se u internom dokumentu Evropske komisije u koji je imao uvid POLITICO.

Dokument, sastavljen u aprilu ove godine, sažima rezultate istrage koju je vodio evropski komesar za borbu protiv prevara Piotr Serafin.

Duga lista imenaOrbanova vlada blokirala gotovo 10.000 ljudi na Facebooku, objavljen video liste

Istraga je pokrenuta nakon optužbi da su pripadnici mađarske obavještajne službe, raspoređeni u stalnom predstavništvu u Briselu, sredinom prošle decenije pokušavali vrbovati službenike institucija Evropske unije.

Prema nalazima istrage, mađarske obavještajne službe su između 2013. i 2016. godine u predstavništvo u Briselu rasporedile više svojih službenika.

Aktivnosti bile diskretne

U dokumentu se navodi da su njihove aktivnosti u početku bile diskretne, ali da su od 2015. postale znatno otvorenije.

Zbog sve intenzivnijeg djelovanja, postojanje te mreže postalo je poznato među mađarskim zaposlenicima evropskih institucija, što je, kako se navodi, umanjilo efikasnost njihovih aktivnosti. Prema procjeni Evropske komisije, operacija je okončana 2016. godine.

U vrijeme kada su aktivnosti bile najizraženije, stalnim predstavništvom Mađarske pri EU rukovodio je Olivér Várhelyi, tadašnji ambasador pri Evropskoj uniji, a danas evropski komesar za zdravstvo i dobrobit životinja.

Kada su se prošle godine u medijima pojavile prve informacije o navodnoj špijunskoj mreži, Várhelyi je predsjednici Evropske komisije Ursuli von der Leyen rekao da nije imao saznanja o takvim aktivnostima. Sličan odgovor dao je i početkom ove godine pred zastupnicima Evropskog parlamenta, tvrdeći da ga nijedna obavještajna služba nije kontaktirala radi prikupljanja povjerljivih informacija.

Istraga nije utvrdila odgovornost nijedne konkretne osobe osim samih obavještajnih službenika.

U dokumentu se navodi da Evropska komisija, s obzirom na raspoložive dokaze i ograničene istražne ovlasti, nije mogla pripisati odgovornost drugim pojedincima.

Koristili diplomatski status

Ipak, Komisija je prvi put službeno potvrdila postojanje ove obavještajne mreže i njene aktivnosti usmjerene prema zaposlenima u institucijama Evropske unije.

Prema nalazima istrage, obavještajni službenici koristili su svoj diplomatski status kako bi ostvarili ciljeve koji su prevazilazili uobičajene diplomatske dužnosti. Posebno su nastojali uspostaviti kontakte sa službenicima Evropske komisije mađarskog porijekla i od njih prikupiti detaljne informacije o radu Komisije na temama koje su bile od interesa za mađarsku vladu.

Stalno predstavništvo Mađarske pri Evropskoj uniji nije odgovorilo na upit za komentar.

Evropska komisija uputila je POLITICO na raniju izjavu svog glasnogovornika Balázsa Ujvárija, koji je prilikom zatvaranja istrage u aprilu saopćio da nije utvrđeno postojanje ozbiljnog sigurnosnog propusta u vezi s navodima koji su se pojavili u medijima.